Cumhurbaşkanlığı modeline karşı olanlar, modelin başkanlık modeline benzerliği nedeniyle,  cumhuriyeti ortadan kaldıracağını iddia etmişlerdir. Bu düşünce de cumhurbaşkanlığı modeli hakkında, kasıtlı ve yanlış algılardan biridir. Kategorik olarak cumhurbaşkanlığı modeline karşı olanlar, parlamenter cumhuriyeti demokrasi ile özdeş bir biçimde sunmakta ve hükümet sistemi tercihinin cumhurbaşkanlığı sistemi yönünde değişmesi durumunda, demokrasiden uzaklaşılacağı yargısını kamuoyu ile paylaşmaktadırlar.

Başkanlık, yarı başkanlık ya da parlamenter sistem gibi sistemlerinin tamamı bu anlamda cumhuriyettir, halkın kendisini yönettiği rejimlerdir. Bu görüşlere göre, parlamenter sisteme karşılık başkanlık sistemini tartışmak ya da önermek, bir nevi “cumhuriyetin kazanımlarını” kaybetmek olarak gösterilmektedir. Bir anlamda, parlamenter sistemin Türkiye için “olmazsa olmaz” derecesinde vazgeçilmez olduğunu iddia edilmektedir ve bir nevi ülkenin değişmez kaderi gibi görülmekte, gösterilmektedir. Bu durum hükümet sistemi tartışmalarını sağlıksız hale getirmekte ve rasyonel bir tartışma alanının dışına çıkarmaktadır. Parlamenter sistem ya da diğer hükümet sistemleri, her toplumda aynı sonuçları veren mutlak ve evrensel hükümet sistemleri değildir. Her ülke kendi pozisyonuna göre hükümet sistemi tercihinde bulunabilir. Bu tercihin diğer anayasal kurumlardan hiçbir farkı yoktur.

Bir ülkedeki siyasi rejimin niteliği, egemenliğin kime ait olduğu sorusuna verilen cevaba göre belirlenir. Türkiye Devleti, 1923 yılından beri ‘Cumhuriyet’tir ve bu husus 1924, 1961 ve 1982 Anayasaları’nda yer almıştır. (1921 Anayasası’nın ilk halinde cumhuriyet kavramına yer verilmemesine rağmen, hâkimiyetin kayıtsız şartsız millete ait olduğu belirtilmiştir).

Bir ülkenin hükümet sistemi, o ülkenin siyasi rejimini ifade etmez. Örneğin parlamenter sistem, monarşilerde uygulanma imkânı bulduğu gibi cumhuriyetlerde de uygulanmaktadır. Bu sebeple, Türkiye’nin başkanlık sistemine geçtiğinde siyasi rejiminin de değişeceği ifadesi gerçeği yansıtmamaktadır. Ayrıca, başkanlık sisteminde yürütme organının da halk tarafından seçilmesi, milli egemenlik ilkesini takviye eder niteliktedir. Hükümet sistemi tercihinin siyasi rejimi değiştirmeyeceğini İngiltere ve Türkiye karşılaştırmasında çok iyi gözlemleyebiliriz.

Parlamenter bir hükümet modeline sahip olan İngiltere’de krallık (monarşi) söz konusu iken, Türkiye’de de parlamenter bir sistem olmasına rağmen monarşi değil, cumhuriyet rejimi vardır.

 
Misafir Avatar
İsim
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.